Hukuk Ders Notları

Kamu hizmeti imtiyazlarına ilişkin özel düzenlemeler nelerdir?

Yap-İşlet-Devret: Özel kişi hizmeti kurar, bir süre işletir, bu süre bitiminde tesisleri idareye devreder. Bu, birtakım kamu hizmetleri açısından öngörülen sistemdir. Bu sistem aslında bir finansman modelidir. Yalnızca kamu hizmetleri açısından değil; özel kişiler arasındaki ilişkilerde de bu sistem söz konusu olabilir. Bu model, ilk defa 1984 yılında 3096 sayılı kanunla kabul edilmiştir. Elektrik üretimi, iletimi ve dağıtımı: 3096 sayılı ...

Devamını »

Kamu hizmeti imtiyaz sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar ve çözüm yolları nelerdir?

Taraflar arasında çıkan uyuşmazlıklar: Bu tür uyuşmazlıklar idari yargı yerlerinde görülür ve çözüme bağlanır. Açılan davada talebin niteliğine göre o davanın niteliği belirlenebilir. Örneğin, Sözleşme davası, iptal davası, tam yargı davası… Tahkim yolu: 1999 yılında birinci fıkraya eklenen cümleyle AY.m.125’e göre taraflar arasındaki uyuşmazlıkların tahkim yoluyla çözülmesi de mümkündür. Taraflar arasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin ve idari yargıda görülecek olan davalar ...

Devamını »

Kamu hizmeti imtiyaz sözleşmesi hangi hallerde sona erer?

Sürenin dolması: Kamu hizmeti imtiyaz sözleşmesi sürenin dolmasıyla sona erer. Bu süre dolduğunda bütün tesislerin bedelsiz olarak idareye geçmesi söz konusu olmaktadır. Y eni bir sözleşme ile imtiyaz süresinin uzatılması mümkündür. Uzatılmadığı takdirde idare bütün tesislere hiçbir borç ve yükümlülük altına girmeden sahip olur. İdare tarafından fesih: İmtiyazcının ağır kusuru nedeniyle idari yaptırım olan fesih veya idarenin hizmet yararına fesih ...

Devamını »

İmtiyaz sözleşmesinde, imtiyaz sahibinin hak ve yükümlülükleri nelerdir?

Hakları: İmtiyaz hakkı elde ettiği kamu hizmetlerinden, idare tarafından belirlenen bir bedel alma hakkı , Sözleşmenin mali dengesinin kurulmasını talep etme hakkı Beklenmedik durum dahilinde imprevision (öngörülemezlik) ilkesi gereğince sözleşmenin değişen şartlara uydurulmasını talep etme hakkı: Sözleşmenin uygulanması sırasında tarafların iradelerinin dışında ortaya çıkan olaylar nedeniyle imtiyaz sahibinin mahvına neden olabilecek ölçüde yükümlülükleri artarsa, imtiyaz sahibi bu kuram uyarınca sözleşmenin ...

Devamını »

İmtiyaz sözleşmesinde idarenin yetkileri nelerdir?

İdari sözleşmelerin temeli kamu hizmeti imtiyaz sözleşmeleridir. İdari sözleşmeler, kamu hizmeti imtiyaz sözleşmelerinin özelliklerinin genişletilmesi/genelleştirilmesi ile ortaya çıkmıştır. İmtiyaz sözleşmesi rejimi özel ve farklı bir rejimdir. Birtakım tesislerin kurulması ve işletilmesi ihtiyacı doğduğunda bu tür sözleşmeler yapılmaya başlanmıştır. Kamu hizmeti imtiyaz sözleşmeleriyle ilgili olarak idare, birtakım üstün yetki ve ayrıcalıklara sahiptir. Denetim ve yaptırım uygulama yetkisi: İdare; imtiyazcıya vermiş olduğu ...

Devamını »

İmtiyaz sözleşmesinin unsurları nelerdir?

Yetki: Devlet adına imtiyaz verme yetkisi Bakanlar Kurulu’na aittir. (Menafii umumiyeye Ait İmtiyazat Hakkmda Kanun -10 Haziran 1326(1910)) Daha sonra çıkan ve yürürlükte olmayan 1580 sayılı Belediye Kanunu’nda ise belediyelerin de imtiyaz verebilecekleri belirtilmiştir. Şekil: İmtiyaz sözleşmeleri temel olarak iki bölümden oluşur. Şartname; sözleşme konusu yapılan hizmetin teknik özelliklerini ve nasıl yerine getirileceğini içeren normlardan oluşur. Bu şartname idare tarafından ...

Devamını »

İmtiyaz usulü nedir?

Özel kişinin idareyle yaptığı sözleşme uyarınca, bir kamu hizmetini; masrafları, kâr ve zararı kendisine olmak üzere kurması ve/veya işletmesidir. Bu usulde idareye imtiyaz veren; hizmeti gören kişiye ise imtiyazcı ya da imtiyaz sahibi denmektedir. Bu tanım çerçevesinde idareyle yapılan sözleşme uyarınca özel kişinin bir kamu hizmetini kurması ve işletmesi ya da daha önce kurulmuş bir kamu hizmetini işletmesi söz konusudur. ...

Devamını »

İltizam usulü nedir?

Sözleşmeli bir yöntem olarak iltizam; idare tarafından kurulmuş olan bir hizmetin, özel kişi tarafından, idareyle yapılmış bir sözleşme uyarınca görülmesidir. Mültezim, hizmeti kendi nam ve hesabına işletir. Kâr ve zararı da mültezime aittir. Hizmetten yararlananlardan bir bedel alır. Uygulanmamaktadır.

Devamını »

Müşterek emanet usulü nedir?

İdare tarafından kurulmuş olan bir kamu hizmetinin özel kişi tarafından yerine getirilmesini içerir. Hizmeti gören özel kişi, hizmetten yararlananlardan bir bedel alır ve kazanç elde ederse bunu idareyle paylaşır. Temel özelliği; hizmetin idare tarafından korunması, kazançların idareyle paylaşılması ve hasar ve zararın da idareye ait olmasıdır. (Türkiye’de artık uygulanmamaktadır.)  

Devamını »

Kamu hizmetlerinin görülmesinde emanet usulü nedir?

Kamu hizmetinin bizzat devlet veya öteki kamu tüzel kişileri tarafında doğrudan doğruya ve kendi örgüt ve hizmetlerine tahsis ettikleri ayni ve şahsi vasıtalarla görülme usulüdür. (kamu hizmetinin bizzat idare tarafından, kendi malı, kendi tesisi, parası, kamu görevlileri kullanılarak yerine getirilmesidir.) Burada kamu hizmetinin idare tarafından yerine getirilmesi onun bütünüyle kamusal yönetim usullerine tabi olarak kurulduğu anlamına gelmez. Bunlar da özel ...

Devamını »